شرایط سخت اقتصادی برای آحاد مختلف جامعه آزار دهنده است، اما این وضعیت برای بیماران خاص و صعبالعلاج، به مراتب دشوارتر است؛ چون هزینه زیادی را باید بابت تهیه دارو پرداخت كنند.
شوك قیمتی دارو در سال جدید، به گونهای بوده كه متأسفانه خیلی از بیماران را تحت فشار قرار داده و باعث شده برخی از این بیماران؛ قید تهیه داروهای مورد نیازشان را بزنند.
در عین حال، بعضی از بیماران هستند كه اگر مصرف داروهای خود را قطع كنند، با مشكلات زیادی مواجه می شوند كه حتی می تواند سلامت آنها را به خطر بیاندازد. این گروه، همان بیماران خاص و صعبالعلاج هستند كه متأسفانه داروهای حیاتی آنها از قیمت های بالایی برخوردار است.
در شرایط كنونی كه اقتصاد كشور درگیر مشكلات ناشی از تحریمها و جنگ است، شركتهای دارویی نیز ناگزیر به اصلاح قیمتها هستند. از سوی دیگر، واردات داروهای حیاتی نیز تحتالشعاع نوسانات ارزی شده و در نتیجه آن، به یكباره شاهد شوك قیمتی دارو در كشور بودیم.
آثار زیانبار محاصره دارویی
حسین عبدلی عضو كمیسیون بهداشت و درمان مجلس، با عنوان این مطلب كه امروز شاهد تشدید فشارها و نوعی محاصره دارویی در شرایط جنگی هستیم كه آثار آن میتواند مستقیماً بر سلامت بیماران و نظام درمانی كشور اثرگذار باشد، گفت: تحریم دارو و ایجاد محدودیت در مسیر تأمین اقلام سلامتمحور، اقدامی ضدبشری و مغایر با اصول اولیه حقوق انسانی است؛ چرا كه سلامت مردم نباید تحت هیچ شرایطی به ابزار فشار سیاسی یا اقتصادی تبدیل شود.
حسینعلی حاجیدلیگانی، نایب رئیس كمیسیون اصل 90 مجلس، با اشاره به دغدغه مردم درباره هزینههای درمان، گفت: گرانی دارو یكی از مشكلات جدی مردم است و همه دستگاهها و بیمههای درمانی باید كمك كنند تا مردم در تنگنای درمان قرار نگیرند.
وی افزود: دریافتهای خارج از ضابطه در برخی بخشهای درمانی و همچنین افزایش هزینه دارو، موضوعاتی است كه باید با دقت مورد بررسی و رسیدگی قرار گیرد تا فشار بیشتری به مردم وارد نشود.
دستورات رئیس جمهوری
در همین راستا، رئیس جمهور در جلسه ای با حضور وزیر بهداشت، رئیس كل بانك مركزی و رئیس سازمان برنامه و بودجه، به بررسی و تحلیل برنامه تامین دارو و تجهیزات پزشكی در سال 1405 پرداختند.
تقویت ذخائر راهبردی اقلام سلامت محور و تأمین ارز مورد نیاز تسهیلات خرید اعتباری برای تأمین كالاهای سلامت محور و مواد اولیه از جمله دستورات مسعود پزشكیان در این جلسه بود.
چرایی افزایش قیمت دارو
مهدی پیرصالحی رئیس سازمان غذا و دارو، با اشاره به آسیب های صنعت فولاد و پتروشیمی كشور در اثر حملات دشمن، گفت: نهادههای دارویی و تجهیزات پزشكی با رشد قیمتی چشمگیری مواجه شدند، قیمت مقوا و برخی كالاهای خاص نیز افزایش چند برابری یافت. همچنین در بخش فویلهای آلومینیومی و بستهبندیهای پت با كمبود و افزایش زیاد قیمت مواجه بودیم.
وی افزود: فولاد در ساخت ماشینآلات خط تولید، مخازن استیل داروسازی، بدنه دستگاههای پزشكی و تجهیزات استریلیزاسیون كاربرد حیاتی دارد؛ آلومینیوم به ویژه در تولید فویلهای بسته بندی قرص و كپسول، ورقهای لمینت، بلسترها و ظروف دارویی نقش كلیدی ایفا میكند؛ محصولات پتروشیمی نیز شامل انواع پلیمرها، پلاستیكهای پزشكی، لولههای PVC، ظروف یكبار مصرف، سرنگها، ستهای تزریق و بستهبندیهای پت (PET) است كه زنجیره تأمین دارو و تجهیزات پزشكی به شدت به آنها وابسته است.
به گفته رئیس سازمان غذا و دارو، كُند شدن حمل و نقل دریایی و هوایی، واردات بارهای حجیم را با مشكل مواجه كرد. طبیعی است كه هزینه حمل هوایی چندین برابر حمل دریایی است و این موضوع نیز بر قیمت تمام شده كالاها تأثیر مستقیم داشت.
پیرصالحی تاكید كرد: ما ناگزیریم برخی از قیمتها را اصلاح كنیم، ولی مذاكراتی با مجلس شورای اسلامی و سازمان برنامه و بودجه داشتیم برای اینكه بتوانیم یك افزایش بودجهای برای بیمهها داشته باشیم تا بتوانیم پرداختی از جیب مردم را كاهش دهیم.
آمادگی دولت برای اجرای سیاست های وزارت بهداشت
محمدرضا عارف، معاون اول رئیس جمهوری، با بیان اینكه سلامت و معیشت مردم اولویت همه دولت ها بوده است، گفت: دولت آماده است تا ریش و قیچی را به دست وزارت بهداشت بدهد و بر اساس منویات و نظرات كارشناسی آن وارد میدان شود؛ البته در این مسیر، برای هر فعالیت و تصمیمگیری باید ضوابط، امكانات، مقررات و استانداردهای كشور نیز لحاظ شود.
وی با تأكید بر راهبرد خوداتكایی در حوزه سلامت، تصریح كرد: راهی جز حمایت همهجانبه از شركتهای دانشبنیان و تولیدكنندگان داخلی نداریم. وقتی در پیچیدهترین جراحیها از دیگران برتر هستیم، در تولید داروها و تجهیزات پزشكی هم حتما می توانیم جزو برترین ها باشیم.
اهمیت تخصیص به موقع ارز دارو
سلمان اسحاقی، سخنگوی كمیسیون بهداشت و درمان مجلس، با اشاره به شرایط فعلی كشور، گفت: نباید به بهانه جلوگیری از نگرانی مردم، واقعیتها سانسور شود. مردم خود از شرایط آگاه هستند و باید واقعیتها به درستی بیان شود و در شرایط فعلی، كشور با كمبود برخی داروها مواجه است كه در گذشته نیز تحت تحریم بودهاند اما امروز شدت تحریمها افزایش یافته است.
وی افزود: تأكید مجلس بر این بود كه ارز ترجیحی حوزه دارو و ملزومات پزشكی حذف نشود كه در همین راستا، هیئت دولت نیز با الحاق تبصرهای به ضوابط بودجه سال 1405، نرخ ارز واردات دارو، ملزومات پزشكی و شیرخشك را تا سقف 3.5 میلیارد دلار با ارز 28 هزار و 500 تومان تعیین كرد. اما، آنچه از اهمیت بیشتری برخوردار است، تخصیص به موقع ارز است؛ چرا كه هرگونه تأخیر در تخصیص میتواند بیماران را در تأمین دارو با مشكلات جدی مواجه كند.
اسحاقی تاكید كرد: اصرار كمیسیون بهداشت و درمان مجلس بر این است كه بیمهها دامنه فعالیت خود را افزایش دهند و اگر وزارت امور اقتصادی و دارایی بتواند منابع مورد نیاز بیمهها را به موقع تأمین كند، بخش عمدهای از هزینههای درمان از دوش مردم برداشته خواهد شد.
مردم نباید نگران تامین دارو باشند
حسینعلی شهریاری، رئیس كمیسیون بهداشت مجلس با بیان اینكه مردم نباید نگران تامین دارو و تجهیزات پزشكی باشند، گفت: دولت قول داده دارو و تجهیزات مصرفی پزشكی را با ارز 28 هزار و 500 تومان به هر شكل ممكن تأمین كند و تاكنون نیز این موضوع عملیاتی شده است. البته رئیس كل بانك مركزی نیز اعلام كرده هیچ مشكلی در حوزه تأمین ارز دارو ایجاد نخواهد شد و حداقل 3 میلیارد یورو كه معادل حدود 3 و نیم میلیارد دلار است، برای این بخش تأمین خواهد شد.
فقط بیمه ها می توانند به مردم كمك كنند
واقعیت امر این است كه اصلاح قیمت داروها، امری غیر قابل اجتناب است و شركت های داخلی و وارد كنندگان دارو، با توجه به نوسانات نرخ ارز؛ مجبورند داروها را با قیمت بالاتری وارد زنجیره توزیع كنند. اما، نباید از نقش بیمه ها در حمایت از مردم و بیماران، چشم پوشی كرد. در واقع، بیمه ها باید از بودجه لازم برای پوشش بیمه ای داروها برخوردار باشند تا پرداختی از جیب مردم افزایش نیابد. این تنها راهكار در حمایت از مردم است.
